Lời hay

Còn riêng ta đã chọn việc tu dưỡng đạo đức làm lẽ sống thì phải cố gắng biết ơn, nhớ ơn, và tìm cơ hội đền ơn. Ân nghĩa là việc nặng nề tâm trí, nhưng đừng quên. Có khi ân nhân của ta đã biến thành người xấu, ta rất khó gần gũi, nhưng cũng phải mang ơn và tìm cách đền ơn. Người hay đền ơn thì được cái nhẹ lòng, không dám làm điều xấu. Nhiều đạo đức khác cũng tăng trưởng theo.

Nếu một đất nước có được nhiều người có tinh thần trách nhiệm cao thì đất nước đó sẽ hùng cường. Ngược lại thì đất nước đó mãi mãi thuộc diện "đang phát triển". Ta phải dạy con em mình có tinh thần trách nhiệm cao độ phủ sóng khắp nơi. Các em hễ thấy việc gì có lợi cho đời là hăng hái góp công góp sức, đừng đổ trách nhiệm cho ai khác. Thậm chí còn phải tranh giành để được làm chứ không phải đợi ai kêu mới làm nữa. Người hiểu đạo đức thì trông mong có cơ hội để làm được nhiều việc công ích như thế.

- Em sẽ chỉ đạo phục dựng lại lối sống lễ phép của truyền thống dân tộc. Gia đình hòa thuận chung thủy. Nhà trường tôn trọng chăm ngoan. Quan chức mẫu mực liêm khiết. Nhân dân yêu nước trung thành. Thế giới tìm đến Việt Nam không phải để đi chơi, mà phải đến để học hỏi văn hóa lối sống cao đẹp của người Việt Nam.

Không phải làm việc đàng hoàng mà vẫn có tiền, đó là mồi nhử của tội lỗi. Ta phải hết sức cẩn thận khi bỗng dưng đời đưa đến cho ta những cơ hội "may mắn" như vậy, chẳng tốn công sức nhưng mà vẫn có tiền. Người may mắn kiểu đó thường trở nên ỷ lại, lười nhác, kiêu ngạo, không quan tâm tu dưỡng đạo đức, rồi kết cục đều bi thảm khổ đau.

Người con gái nào được giáo dục chu đáo về phẩm hạnh đoan chính thì có được sự bình an nội tâm, vì không phải lo lắng, không phải tủi thân, không phải nhục nhã. Trách nhiệm của những người mẹ với con gái là rất lớn, nhất là phải giúp con gái mình đi qua cái thời đại phức tạp này.

Đi tìm đạo đức thì không được dừng lại giữa đường. Chúng ta phải đi cho đến tận cùng của sự thánh thiện. Muốn đi đến tận cùng của sự thánh thiện thì phải vượt qua những chướng ngại. Một trong những chướng ngại đó là Nhớ công, nhớ mãi các việc thiện mình đã làm mà kiêu hãnh tự hào. Ta phải tập quên công đi, tặng hết công lao cho trời đất đi, mình chỉ xin làm hạt bụi bay trong buổi chiều lộng gió mà thôi.

Ta cũng chứng kiến nhiều cụ già mà nhớ không sót chuyện gì, thậm chí đến khi hấp hối vẫn còn đủ sáng suốt căn dặn con cháu nhiều điều quan trọng. Ta có thể truy hỏi gia đình của các cụ để thấy rằng các cụ đó sống tình nghĩa lắm. Mà tình nghĩa là gì, là trân trọng các ơn nghĩa ngày xưa.

Khám phá các câu hỏi 46–50 trong Đạo Phật Cho Người Mới Bắt Đầu về Chánh Mạng, lối sống đạo đức, cách lựa chọn phương pháp thiền đúng đắn và những nguyên tắc căn bản của thiền tập.